Enerji Bakanı Alparslan Bayraktar, Türkiye’nin ilk küçük modüler reaktörünün 2030’ların başında faaliyete geçeceğini duyurdu. SMR işbirliği anlaşmaları ve nükleer enerji vizyonu detaylandırıldı.
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, Türkiye’nin ilk küçük modüler reaktörünün (SMR) 2030’ların ilk yarısında devreye alınmasının hedeflendiğini açıkladı. Bayraktar, Türkiye Nükleer Enerji AŞ’nin (TÜNAŞ) ABD Ticaret ve Kalkınma Ajansı (USTDA) ile SMR alanında işbirliği anlaşması imzaladığını belirtti. Bu anlaşma Orta Asya ve Türk Cumhuriyetlerini de kapsayacak.
Bakan Bayraktar, Türkiye’de nükleer enerji alanında sanayi kapasitesinin bulunduğunu ve teknoloji tarafında da yer almak istediklerini vurguladı. Kanada ile nükleer enerji konusunda işbirliği fırsatlarının değerlendirildiğini kaydeden Bayraktar, elektrifikasyonun nükleer enerjiyi olmazsa olmaz hale getirdiğini söyledi. SMR’lere yatırım yapacak firmalar için teşvik ve muafiyetler içeren bir düzenleme üzerinde çalışıldığı bildirildi.
Bayraktar, küresel bir yarışın söz konusu olduğu SMR konusunda Türkiye’nin de bu sürecin bir parçası olmasını istediklerini dile getirdi. Ayrıca Fransız EDF şirketi ile yakın zamanda bir işbirliği anlaşması yapılması planlanıyor. Nükleer işbirliğinin sadece yatırımları değil, işletme ve güvenlik alanındaki tecrübe paylaşımını da kapsayacağı ifade edildi.
Veri merkezlerinin enerji talebinin 2035’e kadar 5-10 teravatsaat arasında olması bekleniyor. Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’ne (KKTC) yönelik enerji projeleri kapsamında adaya gaz götürmek için denizdeki çalışmalara başlandığı ve inşaat sürecine yabancı şirketlerin ilgi gösterdiği aktarıldı. KKTC’nin elektrik sorununu kalıcı olarak çözme hedefiyle, altyapının Doğu Akdeniz’deki gazın Türkiye’ye taşınmasına imkan tanıyacak şekilde tasarlandığı belirtildi.
Kalkınma Yolu projesinde enerji hatlarının kritik rol oynayacağı vurgulandı. Bu kapsamda doğal gaz, petrol boru hattı ve elektrik ara bağlantıları ile milyarlarca dolarlık yıllık gelir elde edilerek tüm altyapının finanse edilebileceği öngörülüyor. Türkiye’de otomobil sayısının artmasıyla akaryakıt talebinin yükseldiğine dikkat çeken Bayraktar, enerjide dışa bağımlılığın azaltılması için ulaşımda elektrifikasyonun önemine vurgu yaptı.
2035 yılına kadar 13 milyon elektrikli araca ve 1,3 milyon şarj istasyonuna ihtiyaç duyulacağı tahmin ediliyor. Bu hedeflere ulaşmak için dağıtım şebekesi için 50 milyar dolar, iletim şebekesi için ise 30 milyar dolarlık altyapı yatırımına ihtiyaç duyulacağı kaydedildi. Nadir toprak elementleri ve altın gibi kritik madenlerin, enerji dönüşümü ve sanayi için hayati önem taşıdığı belirtildi. Eti Maden’in stratejik madenler alanında daha agresif bir büyüme stratejisi izleyeceği ve şirketlerin bu alana girmesinin teşvik edildiği ifade edildi.
