4,5G’de hedef aşıldı, sıra 5G’de

Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı ile Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK), 2025 Yılı Faaliyet Raporu’na göre, telekomünikasyon sektöründe yerli ve milli üretimi teşvik etme hedefi 4,5G ve 5G teknolojilerinde de sürdürülüyor. 1 Nisan 2016’da başlatılan 4,5G uygulamasında işletmecilere, şebeke ve haberleşme hizmetlerine yönelik yatırımlarda yerli malı belgeli ürün kullanma zorunluluğu getirilmiş olup, ilk 4 yılda en az yüzde 30, ikinci 4 yılda en az yüzde 40 ve üçüncü 4 yılda en az yüzde 45 yerli ürün kullanımı hedeflenmektedir. Bu çalışmalar sonucunda 2016 yılında yüzde 1 seviyesinde olan yerlilik oranı, geçen yıl yüzde 51’e yükseldi ve böylece 2028 hedefi aşılmış oldu.

5G teknolojisinde ise yerlilik hedefi, 4,5G deneyiminden yola çıkılarak daha da artırıldı. 1 Nisan 2026’da başlayan 5G uygulamasında ilk yıl en az yüzde 50 yerli ürün kullanımı hedeflenirken, ikinci yılda en az yüzde 55, üçüncü yıldan itibaren ise en az yüzde 60 yerlilik sağlanması amaçlanmaktadır. 5G teknolojisi için belirlenen yerlilik kriterleri, 30 Nisan 2029’a kadar devam edecek. İşletmeciler, bu tarihe kadar kuracakları 5G mobil özel şebekelerde radyo ünitelerinden çekirdek şebekelere kadar olan ekipmanları, “Milli Haberleşme Ürünü” tanımına uygun ürünlerden temin etmek zorunda kalacaklar.

Küçük ve Orta Ölçekli İşletmelerin (KOBİ) ürünlerine destek verilmesi amacıyla, 4,5G için yatırımcıların en az yüzde 10’unu yerli KOBİ ürünlerinden karşılaması gerektiği belirlenmişti. 5G için ise bu oran en az yüzde 15’e yükseltildi. Bu sayede, yerli üretimin hem kamu hem de özel sektörde geliştirilmesi hedeflenmektedir.

BTK’nın koordinasyonunda gerçekleştirilen toplantılar ve projelerle, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı ile birlikte yürütülen Haberleşme Teknolojileri Kümelenmesi, “Uçtan Uca Yerli ve Milli 5G Haberleşme Şebekesi Projesi” kapsamında geliştirilen ürünlerin prototiplerinin üretim süreçleri devam etmektedir.