Turkcell ve TÜBİTAK işbirliğiyle geliştirilen yerli akıllı yüzey teknolojileri, 6G haberleşme standartları öncesinde saha testlerinde başarıyla denendi.
Türkiye’de 5G’nin devreye alınmasıyla yeni nesil bağlantı teknolojilerine yönelik çalışmalar hız kazandı. Bu kapsamda 6G haberleşme teknolojilerinin temel yapı taşlarından akıllı yüzey teknolojilerine dayanan yenilikçi şebeke ekipmanları, TÜBİTAK ve Turkcell işbirliğiyle prototip düzeyinde geliştirildi.
Turkcell 6GEN.LAB yürütücülüğünde, TÜBİTAK MAM MİLTAL ve TÜBİTAK BİLGEM HİSAR laboratuvarı ekiplerinin ortak çalışmalarıyla, statik ve uyarlanabilir akıllı yüzey tasarımlarına yönelik ilk ticari testler tamamlandı. Testlerde, söz konusu tasarımların sinyal performansını dikkati çekici ölçüde artırdığı gözlemlendi.
Yeni nesil kablosuz şebekelerde kapsama ve sinyal yönlendirme kabiliyetlerini geliştirmeyi hedefleyen işbirliği kapsamında geliştirilen akıllı yüzey teknolojileri, ticari nitelikli altyapılara uygulandı. Bu sayede, özellikle kapsamanın sınırlı olduğu alanlarda daha güçlü ve sorunsuz bağlantı sağlanması hedefleniyor. Söz konusu adım, 6G’nin standartlaşma süreci öncesinde Türkiye’nin rekabetçi konumunu güçlendirecek.
Günümüzde mobil veri kullanımının artması, 5G ve ötesi teknolojilerle yüksek frekans bantlarının daha yaygın kullanılmasını gerektiriyor. Bu durum, özellikle yoğun nüfuslu şehir merkezlerinde ve kapalı alanlarda bağlantı kalitesinin sürekliliğini zorlaştırıyor. Geliştirilen akıllı yüzey prototip çözümleri, kablosuz ağların elektromanyetik yayılımını kontrol ederek, kapsamanın sınırlı olduğu veya sağlanamadığı alanlarda sinyal kalitesini ve erişimi artırıyor.
Yürütülen ortak AR-GE faaliyetleri sonucunda, çalışmalar laboratuvar ortamından çıkarılarak, Turkcell Kartal Plaza ve TÜBİTAK Gebze Kampüsü’ndeki test altyapılarında sahaya taşındı. TÜBİTAK ekiplerince geliştirilen farklı akıllı yüzey teknolojilerine ait prototipler, 5G’nin yaygın olarak kullanılan 3,7 GHz ve 26 GHz frekanslarında test edildi.
Yüksek bant genişliği, yüksek veri hızı ve düşük gecikme sunması nedeniyle büyük önem taşıyan söz konusu frekanslarda yapılan ölçümlerde sinyal kapsamasının artırılması amaçlandı. Ticari nitelikli test ortamlarında incelenen çözümlerin sonuçları, geliştirilen teknolojilerin yalnızca teorik çerçevenin ötesine geçerek, gerçek saha koşullarında da uygulanabildiğini gösterdi.
TÜBİTAK Başkanı Prof. Dr. Orhan Aydın, Türkiye’nin 6G teknolojilerinde yetkinlik kazanması ve küresel teknoloji ekosisteminde güçlü bir konuma ulaşması amacıyla araştırma merkezleri ve sanayi paydaşlarıyla işbirliği içerisinde çalışmalarını sürdürdüklerini belirtti. Aydın, Turkcell ile TÜBİTAK BİLGEM HİSAR ve TÜBİTAK MAM Fonksiyonel Malzemeler Laboratuvarı ekiplerinin işbirliğiyle yüksek frekanslı haberleşme teknolojilerine yönelik Türkiye’nin ilk yerli SRS, STS ve RIS tasarımlarını geliştirmiş olmaktan memnuniyet duyduklarını kaydetti.
Aydın, N78 frekans bandında geliştirilen ilk yerli RIS prototipinin, Türkiye’nin 6G vizyonu doğrultusunda önemli bir AR-GE kazanımı niteliğinde olduğunu vurguladı. Bu çalışmaların, yerli teknoloji geliştirme ve Türkiye’nin uluslararası standardizasyon süreçlerinde rekabetçi bir konuma ulaşması açısından değer taşıdığını ekledi. Araştırma merkezlerinde geliştirilen bilgi birikiminin sanayiye aktarılarak, gerçek kullanım ortamlarında doğrulanabilen ve ürünleşme potansiyeli taşıyan teknolojilere dönüştürülmeye devam edileceğini aktardı.
Gelecek dönemde farklı kullanım senaryolarına yönelik yeni nesil meta-yüzey ve RIS (Yeniden Yapılandırılabilir Akıllı Yüzeyler) çözümlerinin geliştirilmesine ve söz teknolojilerin ürünleşme süreçlerine katkı sunmaya odaklanılacağını belirtti.
Turkcell Şebeke Teknolojilerinden Sorumlu Genel Müdür Yardımcısı Vehbi Çağrı Güngör, 5G yatırımlarını sürdürürken, 6G ile hayatlara girecek geniş bant ve düşük gecikmeli haberleşme servislerini en verimli şekilde sunmayı hedeflediklerini vurguladı. Güngör, 6G’ye yönelik yerli inovasyonlarda öncü konumda olduklarını belirterek, özellikle cihaz yoğunluğu yüksek şehir merkezleri, finans ve ticaret merkezleri, büyük etkinlik alanları gibi bölgelerde kapsama ve verimliliği artıracak yeni nesil teknolojilere yatırım yapıldığını söyledi.
Bu doğrultuda, TÜBİTAK ekipleriyle yürütülen işbirliğiyle Türkiye’de ilk kez yerli prototiplerin geliştirilmesine katkı sağlanmış olmaktan gurur duyduklarını ifade eden Güngör, önümüzdeki dönemde de ülkenin teknoloji ekosistemini ve inovasyonları desteklemeye devam edeceklerini sözlerine ekledi.
